Fransa ile İsviçre arasındaki pitoresk Lac des Brenets, rekor kıran sıcak bir yazın ardından kurudu ve yerel halk gölü kurtarmak için yardım çığlıkları attı.
Gerçekten de, açıktaki göl yatağında yeşeren yabani otların üzerine “YARDIM” ve “SOS” kelimeleri kazınmış durumda.
Kuraklık gezi teknesi turizmini mahvederken, bazıları gölün kalıcı sağlığına dönüp dönmeyeceği konusunda şüphe duyuyor.
İsviçre’nin Les Brenets köyünde yaşayan amatör yerel tarihçi David Favre, “Kesinlikle yürek parçalayıcı. Duygusal açıdan gerçekten yıkıcı, çünkü tam bir umutsuzluk: artık göl yok” dedi.
76 yaşındaki AFP’ye verdiği demeçte, “Çocukken tüm yazlarımızı kumsalda yüzerek, su kenarında eğlenerek, dalarak, suya atlayarak ve hatta bazen balık tutarak geçirirdik.”
Ancak “2018’deki son kuraklıktan bu yana durum bir felaket. Ne yazık ki göl her birkaç yılda bir, belki de her yıl kısa sürede boşalıyor” diye ekledi ve yetkililerin gölü “tamamen terk ettiğini” hissettiğini söyledi.
Doubs Nehri, Fransız Jura Dağları’ndan doğar ve normalde Fransa’nın Franche-Comte bölgesi ile İsviçre’nin Neuchatel kantonu arasındaki sınırı belirlemeye başladığı Les Brenets’te bir göl oluşturur.
Göl, artık akması duran 27 metre yüksekliğindeki (89 fit yüksekliğinde) bir şelaleyle bitiyor.
Göl, suyu yeraltına çeken jeolojik çatlaklar, ortalamanın altındaki yağışlar ve tekrarlanan sıcak hava dalgaları gibi faktörlerin birleşimi nedeniyle kurudu.
Haziran, Temmuz ve Ağustos ayları, ölçümlerin başladığı 1864 yılından bu yana İsviçre’de kaydedilen en sıcak aylardı.
‘Dayanılmaz’
Lac des Brenets navigasyon şirketinin sahibi ve kaptanı Yvan Durig, her gün gölün en derin kısmında küçülen su havzasının seviyesini ölçüyor.
“Normalde burada 25 veya 30 metre (82 veya 98 fit) derinliğimiz var” ancak şimdi yalnızca 9 metre (30 fit) su kaldı ve bunun içinde “balıklar gerçekten bir araya toplanmış durumda” dedi.
Yerel halk suyun azaldığı dönemlere alışkın olsa da, bu durum endişe verici; 1906’daki rekor düşük seviyenin çok yakında aşılması bekleniyor.
Fransız ve İsviçreli yetkililer tarafından 2022 yılında, özellikle çatlaklara su akışını sınırlamanın yollarını araştırmak için bir görev gücü kuruldu, ancak kararlı bir eylemle sonuçlanmadı.
Durig, “20 Temmuz’da tekne operasyonlarını durdurmak zorunda kaldık” dedi.
“Bir düşünün: sezonun ortasında bu şekilde durmak zorunda kalmak. Bizim gibi bir şirket için bu dayanılmaz bir durum” dedi.
Durig, “Normalde bunlar günde 200 ila 300 kişiyi taşıdığımız zamanlar” dedi.
Dubalar ve düzinelerce tekne kuru göl yatağında mahsur kalmış durumda.
Les Brenets’in ruhunu kaybetmek
Gölün su seviyesi izleme istasyonu artık kalan havzanın o kadar uzağında ki Durig ölçümleri manuel olarak alıyor.
Su hattı günde yaklaşık 20 ila 22 santimetre (8 ila 9 inç) düşüyor.
1 Ekim’de deniz seviyesinden 735,34 metre (2,413 fit) yüksekliğe, yani olması gereken yerin tam 14,66 metre (48 fit) altına düştü.
Birkaç gün içinde, 1906 rekoru olan 15,35 metrelik (50 feet) düşüşü aşması bekleniyor.
Artık göl yatağındaki yabani otların arasından küçük bir dere akıyor.
Doubs’taki bir nehir teknesi gezi şirketinde çalışan Maxime Fallet, onu kurtarmaya yönelik bir plan olmadığı için gölün “yok olmaya mahkum” olmasından korkuyor.
AFP’ye verdiği demeçte, “Konuşmanın Doubs’a döndüğü bu günlerde Les Brenets’teki atmosfer, genellikle belirli bir üzüntüyle, nesiller boyunca Les Brenets’in ruhunun bir parçası olan bu gölü kaybedebileceğimiz düşüncesinin getirdiği melankoli ile renkleniyor.”
Durig zamanın tükendiğini hissediyor.
“Harekete geçmeli, hatta proaktif olmalı ve göl yatağını mühürlemeliyiz” dedi.
“Fakat bu artık yıllar süremez. Bu artık bir seçenek değil.”
Alexander Pol
Delft Üniversitesi’nden nano mühendislik doktorası. Yayınlanmış araştırmacı ve dergi eleştirmeni. İçerik standartlarına bilimsel bir bakış açısı getirir.
Tam profil →
