Son zamanlarda yapay zeka, bilgisayar bilimlerinde Aaronson-Ambainis varsayımı adı verilen 18 yıllık bir varsayımı kanıtladı. Kanıt, kuantum bilgisayarının devasa hızlanmalarına giden önerilen yollardan birini ortadan kaldıran, uzun süredir devam eden bir varsayımı (bilgili tahmin) çözüme kavuşturuyor ve “kuantum üstünlüğü”nün belirli bir varyantını, yani programlanabilir bir kuantum bilgisayarın, hiçbir klasik bilgisayarın herhangi bir “uygun” sürede çözemeyeceği bir sorunu çözebileceği hipotezi terimini devre dışı bırakıyor.
Ancak Austin’deki Texas Üniversitesi’nden teorik bilgisayar bilimi uzmanı Scott Aaronson’un yazdığı gibi, “Bu, var olduğunu varsaydığımız hiçbir kuantum üstünlüğü biçimini zayıflatmıyor!” Yani, duymuş olabileceğiniz şeylere rağmen kuantum hesaplamanın vaatleri hala oldukça canlı. Kuantum hesaplama hala çok zordur. Özellikle kübitleri okumak zordur çünkü onları okumak çoğu zaman durumlarını değiştirir.
Bu amaçla, ABD’nin Colorado eyaletinden bir araştırma ekibi ve Kanada’dan bir ekip üyesi, bir kübitin durumunu değiştirmeden %99’un üzerinde doğrulukla okuyabilen bir cihaz geliştirdi. Çalışmaları dergide yayınlandı Fiziksel İnceleme Mektupları.
Durumlarını değiştirmeden kübitleri okuma
Boulder, Colorado’daki ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü’nden Akash V. Dixit ve meslektaşları “milimetre dalga fotonları ile geleneksel transmon kübitleri arasındaki etkileşimi, özellikle kübit okuması için” araştırıyorlar.
Bir “qubit”, ikili bir bitin kuantum mekaniksel versiyonudur; gücü aynı anda birden fazla durumda var olabildiğinden gelir. İkili bir bit yalnızca tek bir durumda olabilir, 0 veya 1. Hesaplamalar sırasında kübit tüm eş zamanlı durumlarını kullanır, ancak kübitin durumu ölçüldüğünde iki kuantum mekaniksel durumdan birinde olacaktır: |0> veya |1>.
Süper iletken bir kübitin durumu, okuma rezonatörü adı verilen bir cihaz tarafından ölçülür. Sorun şu ki, böyle bir cihaz, kübiti tutarlı bir şekilde okurken genellikle kübitin orijinal durumunu korumakta zorlanır. Dixit ve meslektaşları, 35 gigahertz (GHz) frekansında milimetrik dalga boyu aralığında çalışan bir mikrodalga rezonatör kullanarak bu sorunu çözmenin bir yolunu buldular. Yeni cihazları, geleneksel tasarımlardan çok daha yüksek bir rezonatör frekansı kullanarak durumları doğru bir şekilde okuyor.
Okuma rezonatörleri, mikrodalgaları içeride hapseden, genellikle metalden yapılmış kapalı yapılar olan mikrodalga boşluklarıdır. Belirli frekanslarda, boşluğun şekline bağlı olarak, mikrodalgalar içeride duran dalgalar (sabit dalgalar da denir) oluşturarak dalgaların birbirini güçlendirmesine ve elektromanyetik enerjiyi verimli bir şekilde depolamasına olanak tanır.
Özellikle, bir okuma rezonatörünün rezonans frekansı, kübitin temel durumunda mı yoksa uyarılmış durumda mı olduğuna bağlı olarak değişir. Bu nedenle okuma rezonatörleri, en yaygın kullanılan süper iletken kübit türü olan transmon kübitlerin durumunu ölçmek için kullanılır. (Bir transmonun tasarımı temel olarak, elektrik yükü gürültüsüne alışılmadık derecede duyarsız olacak şekilde tasarlanmış, büyük bir şönt kapasitörle eşleştirilmiş bir Josephson bağlantısıdır.)
Geleneksel transmonlar, 6 ila 10 GHz’lik okuma rezonatörlerini kullanarak 3 ila 6 GHz’de çalışır. Burada araştırmacılar bunun yerine 3,083 GHz’lik bir transmonu 34,670 GHz’lik bir alüminyum boşluğa bağladılar, bu da okuma-kubit frekans oranının 10’dan büyük olduğu anlamına geliyor.
Böylece boşluktan yapılan bir frekans ölçümü, kübitin durumunu ölçer. Yeni cihazın ölçüm doğruluğu, 109 okuma fotonunu kullanarak %99,2’dir ve okuma yalnızca 780 nanosaniye sürer. Bu strateji, geleneksel kübit işlemleri için faydalı özellikleri koruyarak, kübit frekansını düşürmek yerine okuma frekansını yükseltir.
Grup, okuma frekansını milimetre aralığına çıkarmanın ve transmon frekansını mikrodalga aralığında tutmanın “hızlı geçitler için gereken gerekli transmon uyumsuzluğunu korumamıza ve minimum artık termal nüfusla çalışmamıza olanak sağladığını” yazıyor.
İstenmeyen durum geçişlerini bastırma
Grup, büyük frekans ayrımının neden işe yaradığını açıklamaya yardımcı olan Floquet simülasyonları adı verilen bir teknik kullandı. Simülasyonlar, sıradan diferansiyel denklemlerin bir dalı olan ve özellikle sistemin tepkisinin sabit olmadığı ancak bir çocuğu salıncakta sallamaya benzer şekilde gelişmiş bir tepkiyle sonuçlandığı durumlarda, düzenli, periyodik darbelerden etkilenen sistemleri analiz etmenin bir yolunu sağlayan Floquet teorisine dayanmaktadır. Simülasyonlar, milimetre ölçeğindeki frekanslarda, boşluk sürücüsünün çoğunlukla transmonun Josephson potansiyel kuyusundaki durumlar arasındaki geçişleri önlediğini gösteriyor.
“Sürücü kaynaklı durum geçişleri bastırıldığı için” diye yazıyorlar, “100’den fazla foton kullanarak yüksek doğruluklu bir kubit okuması gerçekleştirebiliyoruz.” Dahası, milimetrik elektromanyetik dalgalar ile transmon kübitlerin bu şekilde birleştirilmesinin “devre QED (kuantum elektrodinamiği) deneylerinde daha fazla ilerlemenin yolunu açtığını” söylüyorlar.
Öngördükleri bu yeni bağlantının uygulamaları arasında karanlık madde araştırmalarına yardım ve ultra güçlü ışığın QED devrelerindeki madde ile etkileşime girdiği deneyler yer alıyor. Ayrıca birleştirmenin “devre optomekaniği, Rydberg atomları ve diğer süper iletken kübitler gibi platformların yeteneklerini kullanan hibrit kuantum sistemleri için merkezi bir teknoloji olabileceğini” de yazıyorlar.
Yazarımız David Appell tarafından sizin için yazılan, Sadie Harley tarafından düzenlenen ve Robert Egan tarafından doğrulukları kontrol edilen ve gözden geçirilen bu makale, insanların dikkatli çalışmasının sonucudur. Bağımsız bilim gazeteciliğini canlı tutmak için sizin gibi okuyuculara güveniyoruz. Bu raporlama sizin için önemliyse lütfen bağış yapmayı düşünün (özellikle aylık). Bir alacaksın reklamsız bir teşekkür olarak hesaplayın.






